Eylül ayının gelmesiyle okul sezonu için ebeveynlerde hazırlık telaşı başlarken, çocuklarda heyecan ve stres dönemi de başladı. Klinik Psikoloğ Ayşe Topak, okul sezonunun başlamasıyla birlikte çocukların ve ergenlerin yaşadığı uyum sürecini değerlendirerek ailelere önemli tavsiyelerde bulunuyor. Tatil serbestliğinden okul düzenine geçişin her yaş grubunda farklı psikolojik ihtiyaçları beraberinde getirdiğini vurgulayan Topak, ebeveynlere büyük görevler düştüğünü belirtiyor. “Eylül ayı hem çocuklar hem de aileler için bir yeniden yapılanma dönemidir” diyen Topak, bu süreçte çocuklarda heyecan, kaygı, uyum güçlüğü gibi tepkilerin görülebileceğini, ailelerin ise sabırlı ve destekleyici yaklaşımının çocuğun okul ve sosyal ilişkilerinin başarılı sonuçlar vermesi açısından büyük önem taşıdığını belirtiyor.
Anaokulu döneminde Ayrılma Kaygısı Normaldir
Anaokuluna başlayan çocukların ilk kez ebeveynden uzun süreli ayrıldığını hatırlatan Klinik Psikolog Ayşe Topak, bu süreçte ağlama nöbetleri, karın ağrısı gibi psikosomatik belirtiler görülebileceğine dikkat çekiyor. Bu noktada; vedaların kısa ve net tutulması gerektiğini, çocuğa okulun güvenli bir yer olduğunun hissettirilmesi gerektiğini, Öğretmenle iş birliği yapılmasının uyumu kolaylaştıracağını vurguluyor.
İlkokulda Başarı Kaygısı ve Sosyalleşme İhtiyacı Artar
İlkokul döneminde ise çocukların “başarı” ve “aidiyet” kavramlarını ön plana aldığını belirten Topak, “Ya yapamazsam?” kaygısının sık görüldüğünü ifade ediyor. Ebeveynlere ise şu önerilerde bulunuyor: * Çocuğun çabasına odaklanın, sadece akademik başarıya değil öğrenme sürecine değer verin.
* Sınıf dışında da spor, sanat gibi sosyal etkinliklere yönlendirin.
* Akşam sohbet ve uyku rutinleri oluşturarak güven ortamı sağlayın.
Ortaokulda Kimlik Arayışı ve Akran İlişkilerinin Önemi
Ergenliğe geçişin ilk basamağı olan ortaokul döneminde çocukların akran ilişkilerine yoğunlaştığını dile getiren Topak, ebeveynlere şu tavsiyelerde bulunuyor: * Çocuğun arkadaşlarını tanıyın ama seçimlerine saygı gösterin.
* Baskıcı olmadan sınırlar koyun (ekran süresi, uyku düzeni).
* İlgi alanlarına değer vererek kabul gören bir ortam yaratın.
Lise: Kimlik, Bağımsızlık ve Gelecek Kaygısı Dönemi
Lise çağında gençlerin akademik baskı, sınav kaygısı ve kimlik oluşumu sürecinde zorlandığını aktaran Topak, ebeveynlere şu tavsiyelerde bulunuyor: * Yalnızca sınav başarısına değil, duygusal desteğe odaklanın.
* Bağımsızlaşma ihtiyacını tehdit değil gelişimsel gereklilik olarak görün.
* Gelecek planlarında yönlendirici değil, yol gösterici bir tavır takının.
* Öğüt veren değil, yanında duran bir pozisyon benimseyin.
